NhungCaySauTrenDinhPuvan

Những cy sầu trn đỉnh Puvan

 

Năm 1887, Colgan, một tu sĩ người Php đ đặt những bước chn đầu tin thm hiểm đỉnh Puvan. V lần đầu tin trong đời, người đầu tin trong lịch sử vng đất, ng đ nhn thấy cy sầu (cn c tn Latinh l Oghdgerygwbbvchfh) nở hoa. Trong những đoạn ghi chp rời rạc, run rẩy, ng viết, những đo hoa sầu đẹp đến nỗi đng đnh đổi cả cuộc đời người để được trng thấy chng d chỉ một lần. V ng ta đ chết ngay sau đ, chết lặng lẽ trn dy ni Puvan b ẩn. Những mẩu xương vụn bị th rừng tha về hang lm đồ chơi cho bầy th con, chỉ t dng ghi lại gi trong chiếc thng sắt mi về sau ny lưu lạc trong nhn gian. Nhiều người đ đọc, họ t m ln ni m khng biết rằng sầu chỉ trổ bng dưới cơn mưa đầu tin sau mười một thng hạn lin tiếp, khng một giọt nước trời no rớt ln đỉnh ni xa xăm. Vi người biết được điều đ, họ đ thấy bng sầu nở nhưng họ khng sống st để trở về.

Đ l tất cả thng tin m Vĩnh c khi bắt đầu cuộc hnh trnh ln đỉnh Puvan. Củi, thằng b chăn d dưới chn ni m Vĩnh thu dẫn đường th hằn học, đồ quỷ cy đ xi khng được, d cn ch, hỏng biết mọc lm chi m v duyn v dng, tui đi v mấy gốc cy đ hoi, cho đỡ tức. M tui ni cy sầu sống bằng xương d, xương tru b, năm no bầy d nh tui chết nhiều sầu mới trổ bng . Coi như thằng Củi biết nhiều. Cn Dịu th chẳng c t thng tin g, chỉ biết Vĩnh tới đ th c cũng tới đ, nếu c cp treo th tốt, khng c cũng chẳng sao, Vĩnh leo ni c sẽ leo ni cng anh. Chỉ mong sau chuyến đi ny c được khoản tiền kha kh gởi về qu.

Nơi đ, c đứa con nhỏ của c đang sống với m. Mười tm tuổi c lấy chồng, chn thng sau ly dị, bữa ra to hai đứa cn nắm tay cười ngỏn ngoẻn suốt dọc đường, b con nhằn, chưa thấy cặp no bỏ nhau vui vẻ như tụi by. Họ khng biết, hai đứa đ ngoo tay hứa với nhau rồi, đy l ly dị giả đ thi, chỉ để lm thủ tục cho Dịu đi lao động ở Đi Loan, thương nhau rồi c ly dị một chục lần cũng sẽ nối lại tnh xưa, dễ ẹt. Lc Dịu về sẽ cưới thm lần nữa, khng chừng cn rnh rang hơn lần đầu.

Lc Dịu về, c lặng lẽ cất ci chi nhỏ ở gc vườn nh m ruột, bẻ xoi sống nhai rau ru m nước mắt rn rụa, c c con, với một ng chủ Đi Loan v lại v b chủ cn v lại hơn, khi đẩy c tay trắng ra đường. Chồng c xch mc vt qua nh, chm vo gốc cột, sao kỳ vậy, em hứa với tui l mnh chỉ giả đ ly dị thi m, sao kỳ vậy, kỳ qu ? . Dịu nuốt nước mắt, nắn ci mặt cng ln, trng tro, hồi đ khc, by giờ khc.

V ci khc biệt gy đau đớn nhất l ci bụng binh rỉnh sau ln o. Ọc ạch đi lm cỏ rẫy kiếm t tiền sinh con, Dịu hay bắt gặp chồng (đ cũ) của mnh mon men bn kia sng, ng theo. Tc anh ta di ra, người ốm o cm ci, chắc l nhiều đm khng ngủ được. Một bữa mở cửa ra thấy anh ta say rượu nằm trước nh. Cũng bữa đ Dịu sinh, c cắn mi bước qua giấc ngủ của chồng, một mnh đến trạm y tế. Tối sau, anh ta lọ mọ tới thăm, lc đầu chỉ đứng đằng xa ng day diết, một hồi mới lại gần, ni như hụt hơi, chắc l thằng nhỏ ny biết ku ba bằng tiếng Việt, ng thấy Dịu sắp phản ứng, anh ta ni lun, tui thương n như con tui, thiệt m

V cu ni đ, Dịu gởi con lại cho m, bỏ ln Si Gn kiếm sống. Sự bao dung đi khi gy đau như mũi dao. V Dịu trở thnh gi bao, tự xem đ l một nghề sống được, c cười cợt cu cửa miệng m tụi bạn nghề hay thở than, dng đời đưa đẩy . Vĩnh gặp Dịu vo một hm no đ m cả hai đều khng nhớ r, chỉ biết, ci cch c nhai nước đ lc cc giữa bữa tiệc sang trọng lm Vĩnh buồn cười. V Vĩnh để c lại bn mnh rất lu, chỉ v c lun nấn n chờ hết chương trnh chiếu phim mới chịu trt o xống trước mặt anh, đi nam nữ trong bộ phim Hn đ đến được với nhau, c vui, nhưng khi họ gặp trắc trở, nước mắt c trm trụa, c cn buộc miệng chửi thề mỗi khi vai c bắt đầu by ra m mưu thm độc no đ, m n, ngon ha, ngon th chui ra đy, tao bẻ lọi cổ Vĩnh để c ở lại lu, v lc gần sng c nhớ con, nhớ chồng thường dịch ra mp giường chnh vnh v khc.

Vĩnh th chẳng c nỗi nhớ no su sắc đến nỗi phải thức giấc vo giờ đ. Một thằng b go khc ngơ ngc trước căn nh sập bẹp, chy rng rng sau trận bom, đ l hnh ảnh đng nhớ nhất, đau buồn nhất cũng bị đ lấp bởi những k ức mờ nhạt, trống rỗng, m m những khun mặt người, những cuộc chơi cũng na n giống nhau cũng rượu v những c gi đẹp. Ngoi nhn qu khứ nghĩa l tương lai, hiện tại khng c g để lm, anh th qu bận rộn, anh phải kiếm tiền v dng tiền đ đi đến những nơi đẹp nhất, sở hữu những thứ đẹp nhất. Nếu giật mnh nghe tiếng khc của c gi gọi vo những khuya xa, anh chỉ nằm im, nghĩ, sắp sng rồi, bữa nay lm g, đi đu ta ?

V kht vọng được xem sầu nở trn đỉnh Puvan lun lun chập chờn trong tm tưởng. Vĩnh chờ cơ hội đ đ mười lăm năm, v trong mười lăm năm đ anh đ đi gần như khắp cc chu lục, khm ph những ngọn ni, dng sng, những vng đất được xem l đẹp nhất. Sau chuyến đi Hồng Kng xem triển lm vin kim cương lớn nhất thế giới, Vĩnh về nh v mơ thấy những cy sầu trn đỉnh Puvan bị my ngậm vo miệng, ướt đẫm. Vng đất rộng lớn bao gồm cả ni Puvan đ khng mưa suốt mười một thng rng, v c pht thanh vin điệu đng trong chương trnh dự bo thời tiết ni rằng, sẽ c mưa, trong vng một tuần nữa. Vĩnh vng dậy, bắt đầu cuộc hnh trnh, gọi Dịu đi theo. Dịu chẳng hỏi han g suốt một chặng đường đi, c khng quan tm anh đi đu, lm g. C chỉ cần tiền v anh th cần c trong đoạn đường ny, vậy thi.

Nhưng đến chn dy ni Puvan hoang vu, phế tch th Vĩnh nghĩ cần thm một người dẫn đường. Thằng Củi l l hiện ra, một linh hồn mười lăm tuổi trong cơ thể đứa b ln chn, ở trần, gầy nhom, lem luốc, hai xương vai bn ngt, nh ln cao, mi nẻ ra, bong những ci vảy nhỏ. Dịu hỏi :

- , nhỏ, lm g ở đy ?

N cười, ton khun mặt chỉ long lanh một hm răng trắng nhởn :

- Tui chăn d.

- D đu ?

N lon ton chạy vo hốc ni v li ra con d mỏng dnh, một bộ xương xơ xc. N chỉ tay mng lung:

- Hồi trước tui chăn cả bầy mười mấy con. Hạn qu nn tụi n chết hết rồi. By giờ chỉ cn con Danh ny thi.

Thử nghĩ c tay my no đ chụp ảnh thằng b cm ny với ch thch chăn d , người xem hỏi d đu, anh ta ni d chết hết rồi, hạn hn qu lu, cỏ cy chy l hết, nguồn nước cũng kiệt, nn chỉ cn một con d, nhưng con d đ cũng chui vo hốc đ trốn nắng, n kiệt sức lắm rồi. Cũng như chụp ảnh ci hồ nước trống khng với ch thch hai con vịt, hỏi vịt đu anh ta bảo vịt vừa bơi ra khỏi hồ. Vĩnh bỗng buồn cười. Thằng b chăn d tinh tế nhận ra ngay ci nhn thiếu niềm tin của Vĩnh, n li ngay trong ci bị bng rch rưới một ci đầu lu d với những ci hốc xương trống rỗng, hai sừng nhọn vt ra pha sau, Tui ni thiệt. Đy l con Chương n, tụi tui thn lắm, n ton nằm ngủ chung với tui. Năm ngoi n dm đnh nhau với ch rừng để cứu tui, nhưng giờ n chết rồi, tui nhớ n muốn khng . Thằng b mếu mo, nhưng hai mắt ro hoảnh, dường như nước mắt cũng bị ci nắng dai dẳng rt cạn, bay hơi đi.

V thằng người kh quắt bắt đầu thể hiện uy quyền của người bản địa, n ng bọn Vĩnh, mắt trợn trng trợn trạc, nuốt nước miếng, hắng giọng :

- Mấy người đi đu đy ?

Vĩnh ng ln đỉnh ni Puvan đ m m my. Thằng b cười ngạo nghễ, coi tướng ng khng biết đường ln đ đu. Vĩnh cười, ti khng cần biết, v cậu sẽ dẫn đường cho ti. Ba chục ngn, đủ chớ ?

Thằng b lẩm nhẩm, ba chục ngn hả, ba chục ngn th mua được ba chục gi m tm. Những gi m mới tinh từ tay ng Tu chủ qun cứ lo xo trong tm tr của thằng b khiến đi mắt kh vng sng ln. Khng c cuộc trả gi no, rẻ mạt, Dịu nghĩ thầm, chua xt. Khng hiểu sao c nghĩ tới con mnh.

C nhn khun mặt đẹp như tạc từ đ của người tnh, c khng thấy lạ cht no nếu anh lạnh lng, tn nhẫn thm cht nữa. Như đ từng bắt c phải đếm lại tiền cng trước mặt anh. Như đ từng lạnh lng bỏ đi trước d c say mm vấp t ngay thềm khch sạn. Như thường bỏ mặc lc c ngấm rượu, da thịt phơi trần, khng đắp gim một tấm khăn, tấm o. C chỉ ngạc nhin trước vẻ bồn chồn, ho hức của anh với Puvan, trước sự da diết của anh với Puvan, trong lc chờ thằng b đem con Danh về cất đng hong mới được, lc ny ăn trộm dữ lắm, với lại, tui phải cho m tui hay, mắc cng m tui lo .

Thằng b tn Củi, chứng tỏ b mẹ cũng tự trọng khi đặt tn con, Vĩnh hơi nhếch mp cười khi nghĩ tới điều đ. Đ l cảm gic bnh thường cuối cng trước khi anh bỗng chng chnh, hơi dại đi, cảm gic anh hay c khi sắp đến một kỳ quan no đ. Vĩnh hơi vấp ở những gờ đ đầu tin. Khng hề c con đường mn no.

Vng ni Puvan nằm st bin giới, ngy xưa, mỗi năm vi lần thổ phỉ trn sang cướp bc. Chỉ cn một lng nhỏ đu hiu hơn hai chục nc nh, v lời nguyền chết chc của những bng hoa sầu trn đỉnh ni đ lm vng đất ny cng hoang vắng hơn. Thằng Củi kể người lng n căm th những cy sầu trn đỉnh Puvan, người ta gạt đi trước những lời đồn đi rằng bng sầu đẹp, đẹp g ci thứ đ, đẹp g c nhơn c đức vậy ? Năm no cy trổ bng th cả lng đi, nhưng khng ai đốn bỏ chng được, dường như chng khng phải l cy, m l đ. Chẳng ai, kể cả trẻ con muốn ln đỉnh ni u buồn đ, người ta dần qun lng trn Puvan cn c những cy sầu. Năm nay nửa lng đ bỏ vo thnh phố lm mướn, ăn xin. V những con d được mang tn đm bạn Củi, để lc gọi ln n thấy ấm lng. Trễ lắm l tối nay xm tui c mưa, trong cơn hưng phấn, đứa b khoi ch chỉ về pha lng mnh, nhưng ngay lập tức ngn tay n hơi cong lại, như thể chỉ cần thẳng ra l tay n hướng ngay vo sự ngho kh, hắt hiu. Thằng Củi lun miệng kể lể, n b ln trước, trng như con thằn lằn nằm vắt trn những tảng đ dựng, thỉnh thoảng n dừng lại chờ Vĩnh v Dịu, thỉnh thoảng n ngy ra nhn người đn ng xa lạ, v ngượng ngập cười xa khi nh mắt của mnh bị Vĩnh bắt gặp, hồi no giờ tui chưa biết mặt ba tui, tui nhn coi ng c chỗ no giống tui khng ? . Cu ni lm Vĩnh khựng lại một thong v Dịu nhớ con đến r rời. Đỉnh Puvan như ln mi vo những đm my đen.

- Tối nay trời chắc mẻm mưa. Thằng Củi hớn hở. Con Danh chắc khoi lắm, thể no n cũng chạy ra sn tắm một bữa đ đời.

Vĩnh cn mong g hơn, cơn mưa đầu tin sau hơn ba trăm ngy nắng như thiu như rang, v sầu trổ những bng hoa đầu tin. Vĩnh cảm gic mnh chờ lu hơn mười lăm năm, chờ trước cả khi anh đọc được những dng chữ nguệch ngoạc đổ tho của vị tu sĩ người Php được trưng by trong viện bảo tng. Puvan lun ẩn hiện vo trong những ngy mai của anh, gip anh ngồi dậy sau trống rỗng sau mỗi cuộc chơi sau mỗi chuyến đi ta b thế giới. Anh gần như chạm tay vo tất cả những g mnh muốn, tận mắt nhn thấy những g m người đời ca tụng l tuyệt vời nhất, chỉ những bng sầu trn đỉnh Puvan khng tuỳ thuộc vo tham vọng hay sự giu c của anh, chỉ những bng hoa sầu trn đỉnh Puvan trong lng anh cứ mỗi năm một lần tan tc trước những cơn mưa sớm.

Nhưng by giờ anh đ gần những bng sầu hơn bao giờ hết, nghĩ đ lm Vĩnh bươn ln trước một khoảng xa. Dịu bị tụt lại v mệt, thằng Củi cũng ở cng c. Dịu bẻ cnh gai viết tn n ln thn cy chỉ cn tươm cht nhựa, Củi đang ở đy , thằng Củi sướng rơn khi vn ve ngn tay dơ m quanh chữ Củi, n ni tn n sao m gọn hơ. Lần đầu tin n thấy được đường nt của tn mnh. Nhưng Củi khng chơi lu, trong lc chờ chn Dịu đỡ mỏi, n bứt dy leo xu những chai nhựa đựng nước m bọn Vĩnh, Dịu đ trt cạn vo hai cổ họng kht kh, quảy ln vai, xng xnh, để dnh hạn đi v suối lấy nước uống. M tui qu mấy ci chai nầy lắm, đựng nước mắm, nước mu cũng tiện . Thằng Củi phn trần, coi bộ n sợ Dịu đi lại.

Thằng Củi lm Dịu nhớ con, d chẳng c lin hệ no r rng. Củi lớn, con Dịu vẫn cn nhỏ, Củi đen nhẻm, con Dịu lại trắng trẻo, xinh đẹp. Nhưng khng c g chắc chắc thằng Củi khng l hnh ảnh của con Dịu mười năm nữa. C bng quơ :

- Ở với m khổ qu hả ?

- Khổ g đu Chăn d cũng sướng , thằng Củi ngỏn ngoẻn, khng được ở với m mới buồn dữ.

Trời ơi, sau cu ni đ th Dịu muốn về nh, ngay lập tức. Ng xuống bi đất lổn nhổn xương kh c khng phn biệt được xương của sc vật hay của người xa vợi dưới kia, c bỗng ngẩn ngơ khng hiểu lm sao mnh lại kẹt trn một triền ni xa lạ ny. Vĩnh vẫn khng ngoi lại, bươn tới đỉnh ni, tới cơn mưa, tới những cy sầu. Dịu cũng đứng ln, bấy vu từng gờ đ vẫn cn nng rẫy. C muốn cng Vĩnh tn chuyến đi ny, chuyến cuối cng của một Dịu gi sương. C muốn cất ln lời từ gi.

Nhưng đến cuối chiều cả ba người mới cng đứng với nhau, nơi đỉnh ni, Vĩnh ở sẵn đ, khng c vẻ g chờ c. Trước mặt anh l những cy sầu với những vm l đ ho hắt, chực rụng khỏi cnh. Mưa lay phay, đỉnh ni Puvan bị buốt trong hơi nước. Trời tối rất nhanh, như thể sau ci chớp mắt mu trời lại thẫm hơn. Thằng Củi lo tối qu khng về nh kịp, n đứng lng ngng như bị nước nng đổ đt, m hai vị khch khng c vẻ g muốn quay xuống ni, nghĩa l n cũng chưa chạm tay tới mn tiền cng. Đnh chờ đợi.

Mưa bắt đầu nặng hạt, thằng Củi quay trn dưới ln mưa, n muốn xuống ni để cho m n hay, mưa rồi, mưa thiệt rồi. Củi sướng như sắp ngất đi, n li ci đầu lu con d tn Chương ra ni như khc, tắm mưa n mầy, tao đ biểu mầy rng chờ, thể no cũng được tắm mưa, mầy khng nghe, mầy chết. Dịu đứng gần đ, tc chảy ướt rượt, ứa nước mắt v thằng nhỏ đ ho tới mức dầm trong mưa cng quắt queo hơn. Vĩnh th như pht đin, như đang mộng du khi những vm l chết của những cy sầu bỗng pht sng. Chng cuốn trn lại như một bp hoa v từ từ rẽ thnh từng cnh từng cnh lấp lnh.

Vĩnh nn thở. Sầu trổ bng.

Lần đầu tin trong đời, thằng Củi thấy bng sầu nở. N nghĩ mấy người thnh phố ny cũng rảnh thiệt, chắc l hết chuyện lm, nn lặn lội biết bao xa chỉ để tới ng bng sầu. Trong mắt n bng sầu cn tệ hơn bng b, v bng b ăn được. Thằng Củi bỗng ln tiếng :

- Thi, tui về, để m tui dầm mnh hứng nước mưa tội bả.

Dịu định ni g đ để giữ n lại, nhưng khi nhn vo n, Dịu đọc được sự căm ght những kẻ v bng sầu m đ cầu mong cơn nắng thật di, khng cần biết nơi ny những bầy d chết cong queo trn đồng cỏ chy. Dịu di t tiền vo tay thằng Củi, n khng tỏ vẻ mừng, dường như, c mưa l c khoai ăn c cơm ăn, n cũng khng cần tiền của những người xa lạ nữa. V thằng Củi đ biến mất sau mn mưa, chm lỉm vo bng tối. Chỉ thấy ci đầu n nhấp nh ngọ nguậy rồi bặt tăm. Cn lại tiếng đất đ tun ro ro. Dịu lo cho thằng Củi, bỗng dưng

Khng hạt mưa no xuyn qua vầng sng kỳ ảo của những bng sầu. Vĩnh bảo Dịu trốn vo đ, v khi quay nhn lại, c đ ngủ, tay nắm chặt ci ti xch nhỏ, Vĩnh biết, trong đ c ci hnh cưới, c ci cnh bng giả mu hường ln đầu, qu m, cười thẹn th bn cạnh người con trai hơi đen, cũng qu m. C ta khng cần tm kiếm v chờ đợi bng sầu. Nn c ta ngủ khi bng sầu vẫn nở v vẫn rạng rỡ những sắc mu, ngủ như khi anh vẫn cn nằm trn người c. Một cuộc đời hn mọn với những ước mơ hn mọn lun lm Vĩnh kh chịu lẫn một cht ngạc nhin.

Nhưng những g anh c, anh hưởng thụ nửa đời qua đ tầm thường nhạt nhẽo trước những bng sầu đang chuyển sang phớt tm, trong vắt, hắt sng ln vng trời tối tăm mưa gi. Bất ngờ, anh khng nghĩ ra ci g cn c thể đẹp hơn nữa. Khng cn ci g xứng đng với những bng sầu để thay thế trong nghĩ về ngy mai của anh.

V anh biết lm sao, với ngy mai ? Cn g để m chờ đợi, m chinh phục nữa ? anh cn nu được g để ngồi dậy mỗi ban mai ? Vĩnh quỳ trước vm bng sầu, rối bời v nghĩ đ. C gi giang hồ kia sống v con, v mối tnh ngắc ngoải, bị x la, thằng b tn Củi thất học kia cn c mẹ, anh th khng v ai, khng v ci g hết. Anh thấy sợ hi ngy mai trống rỗng kia. Hoang mang. Ngơ ngc. R rời. Vụn nt. Vĩnh gần như quỵ xuống khi những bng hoa bắt đầu tm thẫm, như mu mi của Lam, mối tnh đầu của anh khi người ta vớt xc c ở ng ba sng. Vĩnh chứng kiến c rơi khỏi tu nhưng Vĩnh chẳng lm g cả, Vĩnh khng biết lm g trước những những xoy nước, Vĩnh sợ. Như Vĩnh khng biết lm g trước những vụn thịt rơi vi của những người thn mnh trong một buổi bom đạn hm xưa.

Lc Dịu thức dậy, người đ ướt đầm mồ hi v hnh ảnh ci cy khắc tn thằng Củi cứ chập chờn đau đu, thảm thiết như một tấm bia mộ. Va c cứ chạy mi vo những bụi gai, thịt da bị co rch bươm, khản tiếng gọi Củi ơi. Dịu thức dậy, bng sầu đ rụng tả tơi, những bng sầu bầm lại như mu kh. V Vĩnh treo mnh lửng lơ trn cnh sầu khẳng khiu, trơ trụi.

Đỉnh ni mờ sương xo xạc gi, như đang day diết lại lời nguyền. Chỉ người phụ nữ kia l khng tin những cy sầu giết người. C xuống ni, một mnh.

Nguyễn Ngọc Tư